БЕЛТА , пераклад - "Наша Ніва"

Дакумент скіраваны на абарону інтарэсаў грамадзян, грамадства і дзяржавы ў інфармацыйнай сферы, павышэнне якасці і патаненне інтэрнэт‑паслуг, забеспячэнне далейшага развіцця нацыянальнага сегмента сеткі Інтэрнет, гаворыцца ва указе.

Упершыню ў заканадаўчым акце ўтрымліваецца шэраг патрабаванняў, закліканых зрабіць інфармацыю аб дзяржаўных органах і іншых дзяржаўных арганізацыях больш даступнай. У гэтых мэтах указам прадугледжаны абавязак дзяржаўных органаў, іншых дзяржаўных арганізацый і гаспадарчых таварыстваў з пераважаючай доляй дзяржавы ў іх статутных фондах размяшчаць інфармацыю аб сваёй дзейнасці на афіцыйных сайтах гэтых органаў і арганізацый, забяспечваць іх эфектыўнае функцыянаванне і сістэматычнае абнаўленне.

Інтэрнэт‑карыстальнікі змогуць свабодна і бязвыплатна атрымліваць інфармацыю аб рэжыме працы дзяржаўнага органа (іншай арганізацыі), паштовым адрасе, нумарах тэлефонаў яго даведачных службаў, парадку работы са зваротамі грамадзян і юрыдычных асоб, пра якія ажыццяўляюцца адміністрацыйных працэдурах і інш.

Указ утрымлівае шэраг палажэнняў, накіраваных на абарону аўтарскіх правоў ад «пірацтва» у Інтэрнэце.

Так, размяшчэнне ў Інтэрнэце літаратурных, навуковых, музычных, фатаграфічна, аўдыёвізуальных твораў, твораў выяўленчага мастацтва, іншых аб’ектаў аўтарскага права і сумежных правоў, якія карыстаюцца прававой аховай на тэрыторыі Рэспублікі Беларусь, павінна ажыццяўляцца пры ўмове захавання патрабаванняў заканадаўства аб аўтарскім праве і сумежных правах, у тым ліку са згоды іх праваўладальнікаў. Інфармацыйныя паведамленні і (або) матэрыялы сродкі масавай інфармацыі, якія распаўсюджваюцца праз сетку Інтэрнэт, павінны будуць мець спасылку на першакрыніцу інфармацыі або на сродак масавай інфармацыі, раней размясцілі гэтыя інфармацыйныя паведамленні і (або) матэрыялы.

З павелічэннем колькасці інтэрнэт‑паслуг, што аказваюцца пасродкам сеткі Інтэрнэт (напрыклад, продаж тавараў або выкананне работ), усё больш актуальнай становіцца праблема абароны правоў спажыўцоў. Паколькі гэты бізнес доўгі час заставаўся па‑за юрыдычнай поля, не было інструментаў для абароны тых, хто пацярпеў ад неналежнага ажыццяўлення такога віду камерцыйнай дзейнасці.

У сувязі з гэтым указам замацоўваецца абавязак суб’ектаў гаспадарання, якія рэалізуюць на тэрыторыі Беларусі тавары (работы, паслугі) з выкарыстаннем сеткі Інтэрнэт, з 1 ліпеня 2010 г. ажыццяўляць гэтую дзейнасць з выкарыстаннем інфармацыйных сетак, сістэм і рэсурсаў нацыянальнага сегмента сеткі Інтэрнэт, размешчаных на тэрыторыі рэспублікі. Ўводзіцца дзяржаўная рэгістрацыя гэтых сетак, сістэм і рэсурсаў, якую будуць праходзіць пастаўшчыкі інтэрнет‑паслуг па заяўным прынцыпе ў Міністэрстве сувязі і інфарматызацыі альбо ўпаўнаважанай ім арганізацыі. Парадак дзяржаўнай рэгістрацыі, пералік і формы дакументаў, неабходных для яе ажыццяўлення, будуць вызначаны ўрадам да 1 мая 2010 года.

У мэтах гарантавання бяспекі грамадзян і дзяржавы з 1 ліпеня 2010 г. пастаўшчыкі інтэрнет‑паслуг павінны будуць ажыццяўляць ідэнтыфікацыю абаненцкіх прылад карыстальнікаў інтэрнэт‑паслуг, весці ўлік і захоўваць звесткі аб такіх прыладах і аказаных інтэрнэт‑паслугах.

Указ ўпершыню рэгламентуе механізм абмежавання доступу да інфармацыі па патрабаванню карыстальніка інтэрнэт‑паслуг.

Напрыклад, па запыце карыстальніка інтэрнэт‑паслуг пастаўшчык абавязаны абмежаваць доступ належыць гэтаму карыстальніку абаненцкага прылады да інфармацыі, змест якой накіравана на распаўсюджванне парнаграфічных матэрыялаў, прапаганду гвалту, жорсткасці і іншых дзеянняў, забароненых заканадаўствам.

Указ уступае ў сілу з 1 ліпеня 2010 года.

---

Чытайце калі ласка камэнтары спецыялістаў аб новым указе, які цалкам змешчаны па спасылцы.

"Указ аб інтэрнэце прыгожа ўпакаваны" (газета "Наша Ніва"). Аляксандр Класкоўскі: "У пункце аб сайтах дзяржустаноў, іх прапануецца ствараць на расейскай і беларускай мовах, прычым беларуская ўзята ў дужкі. Гэта дыскрымінацыя мовы".

"Байнет за горла возьмуць мякка" (газета "Наша Ніва"). "Пастараліся прыгожа ўпакаваць: клопат пра аўтарскія правы і ўсё такое… Схавалі вушы палітычнай цэнзуры, прыбралі шэраг адыёзных момантаў, затушавалі ролю Аператыўна-аналітычнага цэнтра пры прэзідэнце. Але не сумнявайцеся: шчоўкаць дзюбай там не будуць.

Дакумент хоць фармальна і тэхнічны, аднак заточаны пад выбарачнае глушэнне крамолы. Улюбёны метад: усіх трымаць пад каўпаком і час ад часу рабіць трапную «акупунктуру».

Пры гэтым указ атрымаўся сыры і фрагментарны: штосьці спехам выкрэслівалі, штосьці упісвалі, як спічрайтэры ў даклад, што кроў з носу мусіць быць падрыхтаваны да пэўнай даты. Комплекснага асэнсавання Сеціва як з’явы ў тэксце няма, пануе дробнатэм’е".

Намеснік старшыні грамадскага аб’яднання «Беларуская асацыяцыя журналістаў» Андрэй Бастунец: "Указ аб мерах па ўдасканальванні выкарыстання нацыянальнага сегмента сеткі інтэрнет скіраваны найперш на блакаванне апазіцыйных веб‑рэсурсаў падчас правядзення выбараў".

"Ці абмяжуе свабоду інтэрнэту новы ўказ?" (дыскусія на "Радыё Свабода").

Галоўны рэдактар інтэрнэт-газэты “Мы” Кірыла Пазьняк: "Падаецца, што татальнай цэнзуры ў інтэрнэце ўвесьці ня ўдасца з тэхнічных прычын. Бо гэта і дорага, і працаёміста. Хутчэй за ўсё, асноўны разьлік робіцца на прэвэнтыўны эфэкт, для ўвядзеньня самацэнзуры. Каб кожны ўдзельнік інтэрнэт-працэсу памятаў, што за ім сочыць Апэратыўна-аналітычны цэнтар пры прэзыдэнце".

Каардынатар сайту “Generation.by” Юры Сідун: "Указ скіраваны на самацэнзуру беларускіх карыстальнікаў. На буйных сайтах зьяўляюцца камэнтары, што цяпер варта быць асьцярожным, бо па цябе прыйдуць. Магчыма, кагосьці сапраўды ўказ напужаў. А магчыма, гэтыя камэнтары робяцца адмыслова, каб стварыць атмасфэру страху. Сапраўды, у інтэрнэце дэмакратычная грамадзкасьць мае больш вольную прастору, чым на вуліцах Менску".

Уладзімір Халіп, "Калючы дрот для інтэрнэта": "Указ сапраўды цікавы. Яго варта пачытаць. Дзівосны твор тутэйшай бюракратыі. Шэдэўр кручкатворства. Толькі ягоны эпічны зачын чаго варты: “В целях защиты личности…” Не так ужо цяжка здагадацца, пра якую “личность” тут ідзе размова".

Таксама чытайце інфармацыю па дадзенай тэматыцы на сайце "Хартыя-97" у адпаведным раздзеле "Цэнзура ў Байнэце" .

---

Малюнак знойдзены на "Радыё Свабода".